İspanya'da siyasi deprem! Sanchez'in yakın çevresi hedefte… Uzman isim krizin perde arkasını açıkladı

İspanya’da polis, Başbakan Pedro Sanchez’in liderliğini yaptığı Sosyalist İşçi Partisi’nin (PSOE) Madrid’deki genel merkezine baskın düzenledi. Operasyonda, devam eden yolsuzluk soruşturması kapsamında çok sayıda belgeye el konuldu. Soruşturmanın yolsuzluk ve nüfuz ticareti iddialarıyla bağlantılı olduğu belirtildi.

Operasyonun, eski Başbakan Jose Luis Rodriguez Zapatero’nun da adının geçtiği soruşturmanın ardından gerçekleşmesi dikkat çekti. 2004-2011 yılları arasında İspanya’yı yöneten ve Sanchez’in yakın müttefiklerinden biri olarak görülen Zapatero’nun, devlet destekli Plus Ultra havayolu şirketine sağlanan kurtarma paketi sürecinde siyasi nüfuz kullandığı iddia ediliyor. Zapatero hakkındaki suçlamaları reddederken, herhangi bir usulsüzlük yapmadığını savundu.

Adli kaynaklara göre, İspanya Jandarması’nın özel birimi UCO’ya bağlı ekipler çarşamba günü PSOE genel merkezine girerek çeşitli belgelere erişim sağladı. Soruşturmanın merkezindeki isimlerden biri olan eski parti üyesi Leire Diez’in, partiyle bağlantılı davaları etkilemek amacıyla dezenformasyon kampanyası yürüttüğü iddiaları da inceleme altında bulunuyor. Diez ise hakkındaki suçlamaları reddetti.

Soruşturma yalnızca parti yönetimiyle sınırlı değil. Başbakan Pedro Sanchez’in eşi Begona Gomez hakkında zimmet, nüfuz ticareti ve kamu kaynaklarını kötüye kullanma suçlamalarıyla ayrı bir soruşturma yürütülüyor. Sanchez’in kardeşi David Sanchez’in ise nüfuz ticareti suçlamasıyla mahkemeye çıkması bekleniyor. Başbakan Sanchez, ailesi ve yakın çevresine yönelik davaların “sağcı bir karalama kampanyasının parçası” olduğunu savunuyor.

Sanchez’in eski yakın çalışma arkadaşı ve eski Ulaştırma Bakanı Jose Luis Abalos da yolsuzluk soruşturmasının merkezindeki isimler arasında yer alıyor.  

Ana muhalefetteki muhafazakar Halk Partisi’nin (PP) lideri Alberto Nunez Feijoo erken seçim çağrısını yineledi. Baskın sırasında Vatikan’da Papa XIV. Leo ile görüşen Pedro Sanchez ise görev süresini tamamlayacağını ve erken seçime gitmeyeceğini açıkladı. Sanchez, daha önce de istifayı düşündüğünü ancak “pes etmenin bir seçenek olmadığına” karar verdiğini söylemişti.

İspanya’da yaşanan süreç ve Sanchez’in yakın çevresine uzanan soruşturmalar, Avrupa siyasetinin en sıcak başlıklarından biri haline geldi. İstanbul Aydın Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Siyaset Akademisi Direktörü Dr. Canan Tercan, yaşananların yalnızca bir yolsuzluk soruşturması olarak okunamayacağını belirterek, “Madalyonun arkasında çok daha büyük bir jeopolitik mücadele var” değerlendirmesinde bulundu.

Dr. Canan Tercan’a göre son dönemde uluslararası kamuoyunda en çok tartışılan başlıklardan biri, “Pedro Sanchez hükümeti düşüyor mu?” sorusu oldu.

Tercan, 2027’de yapılması planlanan seçimlerin yalnızca İspanya açısından değil, küresel güç dengeleri bakımından da kritik önem taşıdığını belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Bu süreç sadece iç siyaset meselesi değil. İspanya’nın jeopolitik konumu ve Sanchez hükümetinin Ortadoğu politikaları, yaşananları küresel güç mücadelesinin bir parçası haline getiriyor.”

“SANCHEZ, İSRAİL POLİTİKALARINA KARŞI ÇIKAN EN GÜÇLÜ AVRUPALI LİDERLERDEN BİRİ”

Tercan, Sanchez hükümetinin özellikle Gazze, İran ve Lübnan konularındaki çıkışları nedeniyle uluslararası dengelerde dikkat çekici bir pozisyona yerleştiğini söyledi.

“Sanchez, İsrail’in Ortadoğu’daki genişlemeci politikalarına karşı çıkan en güçlü Avrupalı liderlerden biri” diyen Tercan, Madrid yönetiminin Avrupa Birliği içinde İsrail’e yönelik daha sert adımlar atılması için baskı yaptığını ifade etti. Ayrıca İspanya’nın, ABD’nin askeri üs kullanım kapasitesini sınırlandırmaya yönelik politikalarının da Washington açısından rahatsızlık yarattığını kaydetti.

Dr. Tercan, İspanya’da yolsuzluk soruşturmalarının yeni olmadığını vurgulayarak ülkenin geçmişte de büyük siyasi krizler yaşadığını hatırlattı.

2014 yılında eski Kral Juan Carlos’un yolsuzluk iddiaları nedeniyle tahtı bırakmak zorunda kaldığını anımsatan Tercan, 2018’de dönemin sağcı Başbakanı Mariano Rajoy’un da büyük bir yolsuzluk ağı nedeniyle görevden düştüğünü söyledi.

Tercan, “Dolayısıyla bugün yaşananları yalnızca PSOE’ye özgü bir kriz gibi okumak doğru olmaz” dedi.

Tercan’a göre Pedro Sanchez’e yönelik tartışmaların başlangıç noktası pandemi dönemine uzanıyor.

İddiaların, Sanchez’in hasta eşi ve çocuklarının karantinaya giderken devlet uçağını kullanmasıyla başladığını belirten Tercan, sürecin zamanla büyüyerek organize bir siyasi kampanyaya dönüştüğünü savundu.

“Bugün itibarıyla Pedro Sanchez’in şahsına yönelik doğrudan kanıtlanmış bir suçlama bulunmuyor” ifadelerini kullandı.

Tercan, Sanchez karşıtı cephenin merkezinde aşırı sağcı VOX partisinin bulunduğunu belirterek, partinin İsrail yönetimiyle yakın ilişkileri ve İslam karşıtı söylemleriyle öne çıktığını söyledi.

VOX’un uluslararası bağlantılarına da dikkat çeken Tercan, “Gazze konusunda sert çıkışlar yapan ve küresel elitlere boyun eğmeyen Sanchez’in hedef haline gelmesi şaşırtıcı değil” ifadelerini kullandı.

“AİLE ÜZERİNDEN YÜRÜTÜLEN DOSYALAR HÜKÜMETİ DÜŞÜRMEYE YETMEZ”

Başbakan Sanchez’in eşi Begoña Gomez ve kardeşi David Sanchez hakkındaki soruşturmaları da değerlendiren Tercan, mevcut dosyaların hükümeti doğrudan devirecek güçte olmadığını savundu.

“Kardeşi David Sanchez’in belediyede işe alınması üzerinden açılan dava oldukça zayıf bir argüman” diyen Tercan, eşi Begoña Gomez hakkındaki suçlamaların da dünya genelinde lider ailelerine yöneltilen benzer iddiaların bir örneği olduğunu söyledi.

Tercan’a göre İspanya halkı, ekonomik krizler ve geçmiş yönetimlerin yolsuzlukları sonrası Pedro Sanchez’i iktidara taşıdı.

Sanchez hükümetinin pandemi, enerji krizi ve küresel enflasyona rağmen İspanya ekonomisini büyütmeyi başardığını belirten Tercan, “Sanchez, ülkenin en zor dönemlerinde güçlü lider profili çizdi” dedi.

Ortadoğu politikalarının da özellikle sol seçmen ve koalisyon ortakları tarafından destek gördüğünü vurguladı.

PSOE genel merkezine düzenlenen baskının Avrupa siyasetinde büyük yankı uyandırdığını belirten Tercan, bu gelişmenin Avrupa’daki sağ partilere önemli bir propaganda alanı sunduğunu ifade etti.

“Avrupa sağı uzun süredir sol hükümetleri ‘yozlaşmış ve ikiyüzlü elitler’ söylemi üzerinden hedef alıyor” diyen Tercan, İspanya’daki operasyonların bu anlatıyı daha da güçlendirebileceğini söyledi. Ancak Tercan’a göre Sanchez’in Gazze konusundaki tavrı ve “Sosyalist Enternasyonal” başkanlığı, küresel ölçekte yeniden bir sol lider figürü oluşturdu.

Küresel düzen için “Yeni bir sol kahraman istenmiyor” ifadelerini kullanan Tercan, yaşananların yalnızca bir iç politika krizi değil, Avrupa’daki ideolojik mücadelenin de parçası olduğunu savundu.