Türkiye ile Türkmenistan arasında 9. Dönem HEK Protokolü imzalandı

04.06.2026 – 14:04 | Son Güncellenme: 04.06.2026 – 14:04

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz ve Türkmenistan Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı Nökerguli Ataguliyev, Aşkabat'taki Türkmenistan Ticaret ve Sanayi Odası Toplantı Salonu'nda baş başa ve heyetler arası görüşmelerde bulundu.

Görüşmelerin ardından, Yılmaz ve Ataguliyev'in başkanlığında, 9. Dönem Türkmenistan-Türkiye Hükümetler Arası Ekonomik Komisyon (HEK) Toplantısı düzenlendi.

Toplantının ardından Yılmaz ve Ataguliyev, ekonomik işbirliğine dair 9. Dönem HEK Protokolü'nü ve bu kapsamdaki 71 maddelik eylem planını imzaladı.

Toplantı öncesinde konuşan Cevdet Yılmaz, Türkiye ile Türkmenistan'ın, haritalarda sınırları olan iki ayrı devlet gibi görünseler de aslında ortak tarihi, kültürü, köklü hafızayı ve en önemlisi ortak gelecek tasavvurunu paylaşan iki yakın stratejik ortak olduklarını vurguladı.

Yılmaz, Türkmenistan ile ikili ticaretin geçen yıl 2,2 milyar dolar olarak gerçekleştiğini, hedeflerinin 5 milyar dolarlık ticaret hacmine bir an önce ulaşmak olduğunu ifade etti.

Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması'nın güncellenmesinin önemli olduğuna işaret eden Yılmaz, Türk müteahhitlerinin bugüne kadar Türkmenistan'da 56 milyar dolar değerinde 1101 proje üstlendiklerine dikkati çekti.

Türkmenistan'ın kalkınma sürecinin parçası olmaktan büyük memnuniyet duyduklarını vurgulayan Yılmaz, şöyle konuştu:

"Bugün küresel ticaret ve tedarik zincirleri, büyük bir dönüşüm geçiriyor. Yıllarca kullanılan Kuzey Koridoru, bölgemizdeki jeopolitik gerilimler ve çatışmalar nedeniyle öngörülemez bir hale gelmiştir. Güney güzergahı ise hem güvenlik riskleri hem de yapısal sorunlar sebebiyle kapasitesinin sınırlarını zorlamaktadır. Böyle bir tabloda Hazar Geçişli Orta Koridor, artık bir alternatif değil dünya ticareti için güvenli ve zorunlu bir tercih haline gelmiş durumda. İşte tam bu noktada bu hayati güzergahın merkezinde ve en kritik eşiğinde Türkiye ile Türkmenistan yer almaktadır."

Yılmaz, iki ülkenin birlikte güçlendireceği Orta Koridor'un, sadece iki ülkenin ticaretini değil tüm Avrasya'nın yükünü, enerjisini ve geleceğini taşıyacak ana omurga olduğuna işaret ederek, "Bu hat ne kadar sağlam, gümrük ve geçiş süreçlerimiz ne kadar hızlı olursa bu hattın üzerinde inşa edeceğimiz ortak refah da o kadar kalıcı ve sarsılmaz olacaktır." diye konuştu.

Türkmenistan'ın devasa doğal gaz rezervleri ve modern altyapısıyla küresel enerji denkleminin vizyoner ve kilit aktörlerinden olduğuna dikkati çeken Yılmaz, şöyle devam etti:

"Bu doğrultuda, aramızdaki enerji işbirliğini sadece ticari bir alışveriş değil bölgesel istikrar ve küresel arz güvenliği için başat bir unsur olarak görüyoruz. Hidrokarbon kaynaklarının aranmasından üretimine, taşınmasından dünya pazarlarına ulaştırılmasına kadar her aşamada tüm imkanlarımızı seferber etmeye hazırız. Ulusal şirketlerimiz BOTAŞ, TPAO ve TPIC ile yeni sahalarda görev almaya, Türkmen gazının Hazar geçişli hatlar ve Türkiye üzerinden Avrupa'ya sevkiyatı için her türlü ortak çalışmaya kararlıyız. Enerji alanındaki bu sarsılmaz ortaklık hem Türk dünyasının ekonomik bütünleşmesine katkı sunacak hem de Hazar'ı küresel bağlantısallığın kalbi haline getirecektir."

"YENİ EYLEM PLANIMIZ, 71 MADDEDEN OLUŞUYOR VE ÇOK GENİŞ BİR YELPAZEYE SAHİP"

Yılmaz, iki ülke arasında Eğitim Alanında İş Birliği Anlaşması'nın ivedilikle imzalanmasının önem arz ettiğini belirterek, gelecek dönemde bu konuda somut uzlaşıya varmayı beklediklerini söyledi.

Türkiye Maarif Vakfının Türkmenistan'da okul açmasını sağlayacak mutabakat zaptının imzalanmasıyla ülkede vakfın tüzel kişiliğinin kurulmasının, iki ülke arasındaki bağı nesiller boyu canlı tutacağına inandığını vurgulayan Yılmaz, şunları kaydetti:

"2025 yılındaki 8. Dönem HEK Toplantısı'nda imzaladığımız 87 eylem maddelik eylem planımızda hayata geçirdiğimiz maddelerden dolayı büyük bir memnuniyet duyuyoruz. Tamamlanmamış maddelerin yeni dönemde hızla hayata geçirilmesini temenni ediyoruz. Bugün imzalayacağımız yeni eylem planımız, 71 maddeden oluşuyor ve çok geniş bir yelpazeye sahip. Ticaretten sanayiye, ulaştırmadan enerjiye ve eğitimden tarıma kadar her alanda yeni maddelerimiz ve çalışma alanlarımız var. Kurumlarımızın hedeflerimize sahip çıkarak müteakip HEK toplantısına kadar sorumlu oldukları maddeleri gerçekleştirmelerinin öneminin altını bir kez daha çizmek istiyorum."

Yılmaz, protokol ve eylem planının iki ülke için de hayırlara vesile olmasını diledi, emeği olan herkese teşekkür etti.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, daha sonra Halk Hakıdası Anıt Kompleksi'ni de ziyaret ederek buradaki anıta çelenk bıraktı.